"yaktığımdan daha büyük ateşlerde yandım..."

ateşler, m. yourcenar'ın deyişiyle bir aşk şiirleri derlemesi ya da belli bir aşk mefhumuyla birbirine bağlanmış bir dizi lirik düzyazı.
bazı kitapları okumak cesaret işidir. okumakla kalmaz, sünger gibi içinize çekersiniz onları. ateşler'de tıpkı öyle. içinize işleyen ve hatta içiniz olan kitaplardan.

siz kitabı okumaya başlamadan önce, bir kaç derin nefes egzersizi yapın, şöööyle bir sayfaları karıştırın, baktınız gözünüze çarpanlar kalbe ağır gelmiyor, başlayın. zira yourcenar'ın ilk cümlesi şu: umarım bu kitap hiç okunmaz.


"aramızda aşktan daha büyük bir şey var: suçortaklığı."

"yalnızlık... onların inandığı gibi inanmıyorum, onların yaşadığı gibi yaşamıyorum, onların sevdiği gibi sevmiyorum... onların öldüğü gibi öleceğim."

"alkol ayıltıyor. birkaç yudum konyaktan sonra, artık seni düşünmüyorum."

"anne olur: vicdan azabı doğurur gibi doğurur çocuklarını."

"korkacak bir şey kalmadı. dibe vurdum. senin kalbinden daha aşağıya düşemem."

"ne kadar değişsem de talihim değişmiyor. her şekil bir çemberin içine yerleştirilebilir."

"çocuk bir rehinedir. hayat bizi elinde tutar.
aynı şey bir köpek, bir panter veya ağustosböceği için de geçerli. leda şöyle demiş: bir kuğu aldığımdan beri intihar etmekte özgür değilim artık."

"artık kendini feda etmemek, hâlâ kendini feda etmektir. fedakarlığını feda etmektir."

"iğrenç bir umut var hâlâ içimde. kendime rağmen, içgüdününsürekliliğinin tökezlemelerine bel bağlıyorum; bu da, yüreğin yordamında, dalgınlıkla isimleri, kapıları şaşırmakla eşdeğer. dehşet içinde sana, camille'in ihanetine uğramanı, claude'un yanında başarısız olmanı, seni hippolytos'tan uzaklaştıracak bir rezalet olmasını diliyorum. herhangi bir ayak sürçmesi seni vücudumun üzerine düşürebilir."

"aşk bir cezadır. yalnız kalmayı beceremediğimiz için cezalandırılıyoruz."

"delinin suçu, kendini tercih etmesidir. bu tercihi; öldürenlerde tiksinti verici, sevenlerde ise dehşet verici buluyorum. sevilen varlık, bu cimrilerin gözünde parmaklarıyla sıkıca kavradıkları bir altın paradan farksız. bir tanrı yalnızca, bir şey... seni bir nesne haline getirmeyi kabul etmiyorum, bu sevilen nesne olsa bile... "

"hiçbir şeyden korkmamak mı? senden korkuyorum."

"mutlu olmak ne tatsız olurdu!"

"insan, hayatındaki her büyük olay karşısında bakirdir. acımla nasıl başa çıkacağımı bilmemekten korkuyorum. "


"hayatımdan dolayı kimseyi suçlamasınlar."

"yaktığımdan daha büyük ateşlerde yandım... yorgun bir hayvanım, alevden bir kırbaç böğrüme iniyor. şairlerin metaforlarının asıl anlamını buldum. her gece kendi kanımın yangınında uyanıyorum."

ateşler, m. yourcenar, metis 1997

alexis ya da beyhude mücadelenin kitabı

bu bir kitap değil aslında. "bu mektup, dostum, çok uzun olacak." diye başlayan bir itiraf metni. metni kaleme alan itirafçımız ve kahramanımız alexis, karısı monique'e makul bir terk mektubu yazar ve içinden geçenleri, evliliğe uygun olamayışını, "normal" olamayışını daha doğrusu anlatmaya başlar. bunu açıkça söylemez sadece ima eder. uzun uzun yazar, yazmaktan nefret etmesine rağmen..

"o kadar çok yalan söyledik ve yalan yüzünden o kadar çok acı çektik ki, samimiyetin iyileştirici bir yanı olup olmadığını denemenin hakikaten zararı olmayacak."

"çocukluğum bayram arifelerinin kaygıyla beklenişi, ya da bir şey olmasını dileyerek hiçbir şey yapmadan geçirilen çok uzun öğle sonralarının uyuşukluğu kadar uzak benden. o zamanlar adlandırmayı bile bilmediğim bu huzuru yeniden bulmayı nasıl umabilirim?"

"beni bağışlayın monique, ruh bana çoğu zaman vücudun aldığı sıradan bir soluk gibi görünüyor."

"yaptıklarımıza bir tür gerçeklik veren başkasının görüşüdür; benim yaptıklarımı kimse bilmediğinden, rüyada yapılan hareketlerden daha fazla bir gerçeklikleri yoktu. yorgun zihnim yalana o kadar çok sığınıyordu ki, sonunda hiçbir şeyin vuku bulmadığını kesin olarak öne sürebilirdim: geçmişi inkâr etmek, geleceğe yatırım yapmaktan daha saçma değildir."

"hafızamız da bizim oyunumuza gelir."

"bana göre kötülük, günahı alışkanlık haline getirmekti."

"acaba gençliğimizin hatırası mıdır bizi başkalarının gençliği karşısında allak bullak eden."

"acı bizi bencil kılar, çünkü bizi bütünüyle içine çeker: çok daha sonra, hatıra biçimine bürünerek, bize merhameti öğretir."

"iç dökmeler, bir başkasının hayatını kolaylaştırmak amacını gütmüyorsa, zararlıdır dostum."

"haz çok kısa sürer, müzik sadece bir anlığına yükseltip daha hüzünlü bir halde yere bırakır, fakat uyku bir telafidir. bizi terk ettiğinde bile, yeniden acı çekmeye başlamamız birkaç saniye sürer; ve uykuya her dalışımızda, kendimizi bir dostun kollarına teslim ettiğimiz hissine kapılırız. vefasız bir dost olduğunu biliyorum, bütün diğer dostlar gibi; çok mutsuz olduğumuzda o da bizi terk eder. ama er ya da geç, belki farklı bir isimle geri geleceğini ve sonunda onun kollarında dinleneceğimizi biliriz. rüyasız olduğunda mükemmeldir; denilebilir ki; uyku her akşam bizi hayattan uyandırır."

"hangi tedbirleri alırsak alalım, acı çektirmemek ne kadar zor..."

".. ve ruhum, onu daha iyi tanıdığımda, tıpkı vücudum gibi beni iğrendirdi."

"bu vasat, geleceksiz, geleceğe güvensiz varlıktan, kendimi ondan ayıramayacağıma göre Ben diye adlandırmaya mecbur olduğum bu varlıktan yoruldum."

".. belki de en korkuncu, başkalarının beni yalnızca, hayatla mücadele halindeki o kişi olarak tanıyacak olması."

"güçlülerin neşesi olan müzik, zayıfların tesellisidir."

"o gün, yeniden yaşadığına şaşan bütün bedenimle, dünyanın güzelliğine ilişkin ikinci bir içe doğuş anı yaşadım. ilkinin hangisi olduğunu biliyorsunuz. ilkinde olduğu gibi, ağladım; bunca mutluluktan ya da nimetten değil, hayatın bu kadar basit olduğu ve biz de onu kabul edecek kadar basit olsaydık ne kadar kolay olabileceği fikrine ağladım."

"bazen çok sert olan dünya, acımasızlığını dikkatsizliğiyle telafi eder. bizden şüphelenmezler, o kadar."

"siz mutlu olmak için mükemmel olmanın yettiğini sandınız; bense, mutlu olmak için artık suçlu olmamanın yettiğini sandım."

"ve belki de mutluluk daha iyi katlanılan bir mutsuzluktur sadece. kendi kendime böyle söylüyordum, çünkü cesaret, olayları değiştiremediğimizde onlara hak vermekten ibarettir."

"hayatın bizi değiştirdiğine inanmakla hata ediyoruz dostum: bizi yıpratıyor ve bizde yıprattığı şey, öğrenilen şeyler."

"..sizden olabildiğimce alçakgönüllülükle af diliyorum, sizi terk ettiğim için değil, bu kadar uzun süre kaldığım için..."

ve tarafımdan edilecek son söz: margurite sen kara gün dostusun, cansın ve belki de peygambersin!

alexis ya da beyhude mücadelenin kitabı, marguerite yourcenar, metis 1999